Analiza raportu z „Programu edukacyjnego dla pacjentów z zakresu osteoporozy oraz bólu reumatologicznego"

Analiza raportu została wykonana przez On Board PR.

Głównym celem Programu Edukacyjnego była edukacja zdrowotna pacjentów cierpiących na osteoporozę oraz ból reumatologiczny.

W Programie edukacyjnym dla pacjentów z zakresu osteoporozy oraz bólu reumatologicznego udział wzięło łącznie 370 lekarzy, którym automatycznie przyznano status Edukatora.
Liczba włączonych do Programu edukacyjnego pacjentów wynosiła łącznie 11 340 osób. W gronie edukowanych pacjentów znalazły się zarówno kobiety (64%), jak i mężczyźni (36% odbiorców edukacji).

Programu realizowany był w dwóch etapach. Czas trwania poszczególnych etapów projektu wynosił:
I. od 20 maja do 15 sierpnia 2011 roku;
II. od 29 sierpnia do 15 listopada 2011 roku.

• Zaproszeni do udziału w Programie Edukacyjnym lekarze specjaliści - Edukatorzy - podczas rozmów edukacyjnych z pacjentami poruszali najczęściej takie zagadnienia z zakresu osteoporozy oraz bólu reumatologicznego, jak negatywne skutki osteoporozy i czynniki ryzyka osteoporozy (59,5%), profilaktyka osteoporozy (57,5%), sposoby leczenia osteoporozy (46,5%) oraz sposoby leczenia bólu reumatologicznego (42,5% Edukatorów).

• Najniższy poziom wiedzy edukowani pacjenci posiadali na temat profilaktyki osteoporozy -(41,5%), istoty reumatyzmu i bólu reumatologicznego (41%), sposobów diagnozowania osteoporozy (33,5%) i czynników ryzyka osteoporozy (32% uczestników Programu). Najwyższy poziom wiedzy edukowani chorzy prezentowali w zakresie profilaktyki i sposobów leczenia bólu reumatologicznego (58% i 23,5% Edukatorów, odpowiednio).

• Sposób prowadzenia edukacji zdrowotnej z zakresu osteoporozy oraz bólu reumatologicznego 90% uczestników Programu oceniało jako całkowicie satysfakcjonujący. Niemal wszyscy Edukatorzy tematykę szkoleń uznali jako ciekawą i przydatną dla pacjentów z osteoporozą oraz bólem reumatologicznym.

• Duża część edukowanych chorych uczestniczyła aktywnie w szkoleniach z powyższego zakresu, zadając Edukatorom dodatkowe pytania związane z przedmiotem edukacji - co potwierdzało 96% spośród autorów RAPORTU ZBIORCZEGO.

• Znakomita większość Lekarzy-Edukatorów wysoko oceniała poziom merytoryczny informacji na temat osteoporozy oraz bólu reumatologicznego, które przekazywano pacjentom, oraz uważała, że prowadzenie edukacji z zakresu osteoporozy i bólu reumatologicznego jest wartościowe, a sposób wdrażania działań edukacyjnych dla pacjentów - jako całkowicie satysfakcjonujący.

• Kontynuacja Programu dla pacjentów z zakresu osteoporozy oraz bólu reumatologicznego, w opinii 97% Lekarzy-Edukatorów jest potrzebna, aczkolwiek ⅔ autorów RAPORTU było zdania, że działania edukacyjne z zakresu osteoporozy oraz bólu reumatologicznego powinny być adresowane do specyficznej grupy wiekowej pacjentów, tzn. w wieku od 40 do 65 lat (74% Edukatorów w tej kategorii wskazało ten wariant). Co więcej, wszyscy uczestniczący w Programie Edukatorzy twierdzili zgodnie, że działania edukacyjne z zakresu osteoporozy i bólu reumatologicznego realizowane w ramach Programu zaowocowały podniesieniem wiedzy i świadomości pacjentów z ww. dolegliwościami.

• Ankietowani Edukatorzy zaproponowali także zestaw tematów „fakultatywnych", tzn. takich, które powinny być szerzej i bardziej szczegółowo omówione w przyszłych edycjach Programu Edukacyjnego (aktywność fizyczna osób chorych na osteoporozę i RZS, dieta zalecana tym pacjentom, farmakoterapia - z naciskiem na patients's compliance i objawy niepożądane, oraz fizykoterapia i kinezyterapia w przypadku pacjentów z osteoporozą i RZS).

• Edukacja zdrowotna adresowana do pacjentów z osteoporozą oraz bólem reumatologicznym powinna stanowić integralny element procesu terapeutycznego. Przemyślana realizacja zadań edukacyjnych przez lekarza prowadzącego w trakcie wizyty pacjenta w gabinecie - umożliwia pacjentom głębsze zrozumienie istoty choroby oraz ich sytuacji zdrowotnej i społecznej, jak również wpływa w znacznym stopniu na poprawę patient's compliance i - co za tym idzie - przyczynia się do polepszenia skuteczności leczenia oraz jakości życia z chorobą.

Analiza Raportu Końcowego „Program Edukacyjny: postępowanie w przypadku dolegliwości bólowych kręgosłupa i bólów głowy".

Analiza raportu została przygotowana przez On Board PR.

Program Edukacyjny miał na celu przekazanie szczegółowych, ale i przystępnych informacji jak najszerszej grupie pacjentów, zarówno w zakresie profilaktyki, jak i łagodzenia dolegliwości bólowych kręgosłupa i głowy. Podstawowym zadaniem Programu była edukacja. Dodatkowo, dzięki pytaniom zawartym w Raporcie zbiorczym, mogły zostać zebrane dane na temat poziomu wiedzy i świadomości pacjentów z zakresu Programu.

Program Edukacyjny rozpoczął się 11.05.2011 roku i trwał do 28.11.2011 roku. Edukacja 30 pacjentów prowadzona przez jednego Edukatora mogła trwać maksymalnie 60 dni. Udział w Programie wzięło 386 Edukatorów z terenu całej Polski oraz co najmniej 12 402 pacjentów.

• Wśród osób biorących udział w programie 53% stanowili mężczyźni, a 47% kobiety.
• Najczęściej poruszanym tematem podczas programu edukacyjnego było zapobieganie bólom kręgosłupa (79%), a także łagodzenie tego bólu (68%). Edukacja często (w 182 przypadkach- 47,03%) skupiała się również na zapobieganiu bólom głowy. Najmniej eksploatowanym tematem było samoleczenie i palenie tytoniu (17%).
• Pacjenci posiadali największą wiedzę w zakresie zagadnienia: łagodzenie bólu kręgosłupa (46%), jak również na temat otyłości jako czynniku mechanicznym ograniczającym ruch (41%) oraz sposobów łagodzenia bólu głowy (36%).
Najmniejszą wiedzę pacjenci posiadali w zakresie samoleczenia (20%).
• Jako najmniej znane pacjentom zagadnienie Edukatorzy wskazali zapobieganie bólom kręgosłupa (53% Edukatorów). Natomiast zagadnienie, które wymieniano w tym wypadku najrzadziej, to sposoby łagodzenia bólu głowy (19%).

Ocena Programu Edukacyjnego:

• Większość lekarzy uznała, że w przeważającej części ich pacjenci oceniali Program pod względem formy jako spełniający ich oczekiwania: 295 Edukatorów (76%) stwierdziło, że ich pacjenci byli całkowicie usatysfakcjonowani, a 91 (24%) uznało, że częściowo. Braki danych nie wystąpiły.
• 381 lekarzy- Edukatorów (99% lekarzy uczestniczących w Programie), uznało, iż zagadnienia omawiane podczas edukacji zostały odebrane przez ich pacjentów jako interesujące i przydatne.
• Znaczna część pacjentów- według 369 (96%) Edukatorów- aktywnie uczestniczyła w edukacji, zadając pytania.
• Z 386 lekarzy- Edukatorów, którzy wzięli udział w Programie Edukacyjnym, po jego zakończeniu zasadność edukacji i tym samym poszerzania wiedzy pacjentów w takiej formie potwierdziło 381 Edukatorów (99%).
• 342 Edukatorów oceniło poziom materiałów wykorzystanych w Programie jako wysoki, co stanowi 89% wszystkich odpowiedzi. 39 lekarzy (10%) uznało poziom wykorzystanych materiałów za przeciętny.
• 99% lekarzy- Edukatorów biorących udział w Programie dostrzegło potrzebę kontynuacji Programu: postępowanie w przypadku dolegliwości bólowych kręgosłupa i bólów głowy
• Największa część Edukatorów stwierdziła, że nie ma potrzeby dokonywania wyboru określonej grupy wiekowej (149 Edukatorów, co stanowi 39% wszystkich odpowiedzi). Najczęściej wskazywaną grupą wiekową była grupa 45-65 lat. 106 Edukatorów (27%) uznało, iż kolejne programy powinny skupiać się właśnie na tej grupie.
• Zagadnieniem wymagającym wzmożonej edukacji jest według Edukatorów (245- 63%) zapobieganie bólom kręgosłupa. Natomiast zagadnieniem wymagającym edukacji najmniej- łagodzenie bólu głowy (50- 13%).
• 382 lekarzy- Edukatorów uznało, że Program Edukacyjny przyczynił się do wzrostu świadomości edukowanych pacjentów, co stanowiło 99% lekarzy biorących udział w Programie.

W okresie od stycznia do czerwca 2011 roku w ramach programu Zentiva – zmieniamy przyzwyczajenia odbyły się:

1)       akcja „Dzień Zdrowych Kości” - bezpłatne konsultacje lekarzy specjalistów w zakresie leczenia osteoporozy,

2)       bezpłatne badania densytometryczne - bezpłatne badania poziomu gęstości kości połączone z konsultacjami lekarzy specjalistów w zakresie leczenia osteoporozy.

Celem obu akcji organizowanych do czerwca 2011 roku było podniesienie poziomu wiedzy pacjentów w zakresie czynników ryzyka występowania osteoporozy, a także radzenia sobie
z jej skutkami.

Ekspertem akcji, który merytorycznie wspierał komunikację akcji do mediów była dr Maria Rell-Bakalarska – reumatolog.

Dzięki materiałom informacyjnym zamieszczonym m.in. w gabinetach
i przychodniach, pacjenci mogli dowiedzieć się, gdzie i w jakich godzinach odbywają
się aktualne konsultacje lekarzy specjalistów. Dodatkowo z wszelkimi informacjami na temat organizacji akcji pacjenci mogli zapoznać się na stronie internetowej programu Zentiva – zmieniamy przyzwyczajenia. W trakcie konsultacji każdy pacjent otrzymywał ulotki, które zawierały informacje na temat osteoporozy – prewencja, diagnostyka, leczenie.

W ramach akcji „Dzień Zdrowych Kości”, która zorganizowana była w okresie od stycznia
do kwietnia 2011 roku, odbyło się łącznie 287 bezpłatnych konsultacji. Około 200 lekarzy specjalistów udzieliło na terenie całej Polski konsultacji lekarskich w zakresie osteoporozy.

W ramach bezpłatnych badań densytometrycznych i konsultacji lekarskich zorganizowanych od kwietnia do czerwca 2011 roku, zorganizowano 60 akcji. W tym 48 badań przeprowadzono przy użyciu mobilnej pracowni densytometrycznej (osteobusu) i 12 badań densytometrycznych w gabinetach lekarskich. Z konsultacji skorzystało łącznie 3542 pacjentów.

Badania densytometryczne i konsultacje lekarskie odbyły się w 56 miastach Polski,
w 6 regionach Polski:

1)       Gdańsk –  8 badań przy użyciu osteobusu; 2 konsultacje w gabinetach;

2)       Kraków – 10 badań przy użyciu osteobusu;

3)       Wrocław – 9 badań przy użyciu osteobusu; 1 konsultacja w gabinecie;

4)       Łódź – 7 badań przy użyciu osteobusu; 1 konsultacja w gabinetach;

5)       Warszawa – 10 badań przy użyciu osteobusu; 2 konsultacje w gabinetach

6)       Poznań – 4 badań przy użyciu osteobusu; 6 konsultacji w gabinetach.

W trakcie konsultacji w ramach akcji „Dzień Zdrowych Kości” i bezpłatnych badań densytometrycznych, pacjenci najczęściej pytali specjalistów o dolegliwości takie jak:

1)       bóle osteoporotyczne – przewlekłe bóle stawów i pleców,

2)       złamania osteoporotyczne – nadgarstków, szyjki kości udowej,

3)       odwapnienie i zwyrodnienia kości. 

Zarówno akcja „Dzień Zdrowych Kości”, jak i bezpłatne badania densytometryczne były komunikowane do wybranych mediów regionalnych i ogólnopolskich. W wyniku prowadzonej komunikacji obu akcji, zostało wygenerowanych 118 publikacji w mediach. Informacje
na temat akcji pojawiły się w:

1)  radiu - 9 materiałów radiowych, które zawierały zapowiedzi akcji prowadzonych w ramach programu, wypowiedzi ekspertów oraz koordynatorów, wywiady etc. w ogólnopolskich, regionalnych i lokalnych radiostacjach (państwowe oraz komercyjne),

2)  prasie - 13 materiałów prasowych na temat akcji - zapowiedzi akcji, wypowiedzi ekspertów oraz koordynatorów, wywiady,

3)  internecie - 96 materiałów internetowych na temat akcji.

Przykładowe publikacje:

Zdjęcia z badań densytometrycznych: